Wat wél een fundamenteel verschil kan maken, staat inmiddels letterlijk op twee benen: de humanoid robot. Tot voor kort waren robots vooral iets voor fabrieken. Groot, duur, vast geprogrammeerd en vooral goed in herhaling. Maar die tijd is aan het kantelen. Dankzij de snelle ontwikkeling van AI leren robots nu door te kijken en te doen en worden ze elke dag beter.
En dat opent een wereld aan kansen. Denk aan werk dat zwaar, ongezond of simpelweg onaantrekkelijk is: honderden gaten boren in beton, inspecties in kruipruimtes, repetitief montagewerk. Werk waar we steeds minder mensen voor kunnen vinden. Voor een robot is dat geen probleem. Geen gehoorbescherming nodig, geen last van stof, geen vermoeidheid. En belangrijker: het haalt de ‘rotklussen’ weg bij vakmensen, die zich kunnen richten op wat echt vakmanschap vraagt.
De reflex is vaak: het zal mijn werk wel vervangen. Maar de realiteit is precies andersom. We hebben geen overschot aan mensen, we hebben een tekort. Robots vullen gaten, ze maken capaciteit vrij en ze maken het werk aantrekkelijker. Sterker nog: ze kunnen zelfs ruimte geven aan maatwerk en kwaliteit. De vraag is dus niet óf deze technologie relevant wordt voor de bouw, maar of wij bereid zijn voorop te lopen. Nederland heeft alles in huis om een gidsland te zijn: een sterke bouwsector, een enorme vernieuwingsopgave en kennis op het snijvlak van technologie, organisatie en ontwerp.
Maar dan moeten we wel bewegen. Niet afwachten maar schaal creëren, risico’s delen en ruimte maken om te experimenteren. Want potentie alleen is niet genoeg. De echte winst zit in doen. De humanoid robot wordt geen vervanger van de bouwvakker, maar wel diens beste collega. En eerlijk gezegd: die kunnen we heel goed gebruiken.
Nynke Sijtsma, Directeur De Bouwcampus