Werkconferentie Circulair Bouwen

Werkconferentie Circulair Bouwen

Welke concrete stappen kunnen we zetten om morgen al te beginnen aan een circulaire bouw? Deze vraag stond centraal tijdens de, exclusief voor partners van De Bouwcampus georganiseerde, werkconferentie Circulair Bouwen op 14 september. Tijdens deze bijeenkomst zijn inspirerende, circulaire praktijkvoorbeelden gepresenteerd door RVO, Field Factors en de Koninlijke BAM Groep. Vervolgens hebben deelnemers aan werktafels ideeën gedeeld om stappen te zetten richting een circulaire bouw.

Onderaan het verslag vind je de presentaties en een foto impressie van de bijeenkomst. 

Doelstelling

“Waarom zijn we vandaag bijeen gekomen in zo’n divers gezelschap rond het onderwerp Circulair Bouwen?” Met die vraag opent Majorie Jans, in haar laatste uren als manager van De Bouwcampus, de werkconferentie. In haar ogen heeft iedereen in de sector momenteel een klein puzzelstukje in handen om voor 2050 een 100% circulaire bouw te bereiken. De weg om daar te komen is momenteel een blanco speelveld en om vast te stellen hoe wij een en ander op de beste manier in gaan vullen hebben wij elkaar meer nodig dan ooit. Zij doet een oproep aan de aanwezigen om elkaar vandaag te inspireren met voorbeelden die ons dichter bij dat einddoel brengen. Daarop aansluitend krijgen de deelnemers van dagvoorzitter Siebe Bakker de opdracht mee om vandaag de inzichten van elkaar te verzamelen die nodig zijn om morgen al te beginnen met circulair bouwen. Met dat in ons achterhoofd begint het eerste gedeelte van de werkconferentie: presentaties van inspirerende, circulaire praktijkvoorbeelden door RVO, Field Factors en de Koninlijke BAM Groep.

Hoofdlijnen presentaties

In de eerste presentatie neemt Hans Korbee van het Transitieteam Circulaire Bouweconomie en het RVO ons mee in de tussenstand van de Transitie Agenda waaraan dit team werkt. De Circulaire Bouweconomie wordt door dit breed samengestelde team gedefinieerd als bouwen, gebruiken en hergebruiken van gebouwen, gebieden en infrastructuur, zonder natuurlijke hulpbronnen onnodig uit te putten, de leefomgeving te vervuilen en ecosystemen aan te tasten. En dat allemaal op een wijze die economisch verantwoord is en bijdraagt aan welzijn van mens en dier, hier en daar, nu en later.

Hans maakt tijdens zijn presentie over het bereiken van de 100% circulair doelstelling een analogie met het beklimmen van een berg. Van 2018 tot 2023 gaat het Transitieteam verder met het inrichten van ‘de Basecamp’: het inrichten van de basis is nodig voor het bereiken van de top: een 100% circulaire bouweconomie in 2050. In het Basecamp komen onder andere vraagontwikkeling, ontwikkeling aanbod, beleid en wet en regelgeving aan de orde.  De Transitie Agenda kunnen wij zometeen dus vooral gebruiken voor inzicht in hoe de overheid in samenwerking met de bouwnijverheid een circulaire bouweconomie beoogt te bereiken.

Terwijl zich buiten een steeds heviger wordende regenbui ontwikkeld, presenteert Wilrik Kok van Field Factors ons vervolgens een prototype dat regenwater zuivert, opslaat en hergebruikt: Micro Urban Wetlands. De urgentie? Rond 2040 krijgt Nederland te maken met een enorm drinkwaterprobleem en daar biedt Field Factors een potentiële oplossing voor. Op drie manieren draagt Micro Urban Wetlands bij aan een circulaire bouw:

  • Het hergebruikt regenwater ten behoeve van besparing drinkwater;
  • De bouwelementen bestaan uit gerecycled materiaal;
  • Vervangen onderdelen neemt Field Factors terug.

In 2018 gaat het team van Field Factors het prototype testen bij het Sparta Stadion in Rotterdam. Om het prototype verder te ontwikkelen zijn zij daarnaast op zoek naar een projectontwikkelaar om een gebouw te (her)ontwikkelen waar regenwater nuttig kan worden gebruikt. In de zaal biedt een deelnemer zich aan. Andere geïnteresseerden kunnen zich richten tot wk@fieldfactors.com.

Rutger Sypkens van de Koninklijke BAM Groep deelt zijn verhaal over het staaltje pionierswerk dat onlangs in de Zuidas is neergezet: het (bijna) volledig circulair gebouwde Paviljoen ‘Circl’ van de ABN Amro. Onder het motto circularity is the way forward heeft Rutger zich de afgelopen 2 jaar ingezet voor de realisatie van Circl.

We worden ons volgens Rutger steeds bewuster dat we anders kunnen en moeten bouwen, maar er is nog ontzettend veel persoonlijke ambitie en drive nodig. Dat de oude jeans van hem en zijn kinderen dienst doen als materiaal gebruikt voor het plafond, maakt daarnaast steeds duidelijker dat de doelstelling om voor 2050 100% circulair te bouwen bij individueel gedrag kan en moet beginnen.

Hoofdlijnen Werktafels

Wat gaan de deelnemers doen om morgen al te beginnen met circulair bouwen? Wat verandert er in de bouwketen? Hoe gaan zij onderling samenwerken en welke opdrachten gaan mee naar het Transitieteam Circulaire Bouweconomie? In zes verschillende werktafels worden daaromheen ideeën uitgewisseld tijdens het tweede gedeelte van de werkconferentie. Focusgebieden bij de werktafels zijn de GWW, utiliteitsbouw, woningbouw en de eindgebruiker.

Één tafel begint met de vraag waardoor we nu eigenlijk worden gedreven om zo snel mogelijk stappen te maken met een circulaire bouw. De urgentie is ondertussen duidelijk: onze grondstoffenbehoefte neemt alsmaar toe en onze ecologische footprint wordt daardoor ook alsmaar groter. Maar vanuit de ideologie alleen komen wij nog onvoldoende in beweging. Een andere tafel geeft aan dat de bouw écht achterloopt als het gaat om het hergebruik van materiaal. Wij mogen meer van onze technologische kennis en kunde laten zien in de sector: we kunnen meer dan we nu van onszelf vragen en we moeten meer beweging op gang brengen.

Er is urgentie en er zijn voldoende mogelijkheden. De gepresenteerde praktijkvoorbeelden tonen dat aan. Maar die urgentie mag wel wat zwaarder gemaakt worden door het RVO en De Bouwagenda. Dat doe je bijvoorbeeld door het belang van circulariteit tijdens het onderwijs al onder de aandacht te brengen, een betere match tussen vraag en aanbod te faciliteren, productcertificering te versoepelen en heldere circulaire business cases te ontwikkelen. Op maatschappelijk niveau mogen overheidspartijen dus meer afdwingen om circulair bouwen bouwen aantrekkelijker te maken ten opzichte van lineair bouwen.

En op individueel niveau? Wat gaan deelnemers zelf doen? Een greep uit de ideeën:

  • Wij gaan verder met het in kaart brengen van wat wij op circulair gebied al kunnen en we bouwen voort op de afspraken die tijdens de werktafels zijn gemaakt;
  • Wij stappen uit onze traditionele rollen, verkennen nieuwe samenwerkingsmogelijkheden en blijven elkaar inspireren met circulaire mijlpalen;
  • Wij geloven in het behalen van de ambitie om 100% circulair te bouwen, want de kennis en kunde is er. Nu de wil nog!
  • We schakelen regelmatig over van een ideologisch naar een zakelijk dialoog: what’s in it for us?
  • Sociale betrokkenheid is tot slot ook een must. Je kunt jezelf al onderdeel maken van een circulair bouwproject door enkel je oude spijkerbroek in te leveren!

Slot

Het gesprek over circulair bouwen gaat nog lange tijd door tijdens de borrel. Er worden afspraken gemaakt en nieuwe ideeën rond samenwerking bedacht. Dat is precies wat de werkconferentie beoogt: inspireren en stimuleren dat de partners van De Bouwcampus elkaar vinden om ideeën na de conferentie verder te brengen.

Presentatie

De presentatie van de werkconferentie kun je hier bekijken.

Foto's

01.Werkconferentie Circulair Bouwen
03.Werkconferentie Circulair Bouwen
05.Werkconferentie Circulair Bouwen
07.Werkconferentie Circulair Bouwen
10.Werkconferentie Circulair Bouwen
11.Werkconferentie Circulair Bouwen
12.Werkconferentie Circulair Bouwen
14.Werkconferentie Circulair Bouwen
15.Werkconferentie Circulair Bouwen
16.Werkconferentie Circulair Bouwen
19.Werkconferentie Circulair Bouwen
21.Werkconferentie Circulair Bouwen
25.Werkconferentie Circulair Bouwen
27.Werkconferentie Circulair Bouwen
28.Werkconferentie Circulair Bouwen
29.Werkconferentie Circulair Bouwen
30.Werkconferentie Circulair Bouwen

Fotografie: Dick van Baarsel

Ruimte voor experimenteren

Deel deze pagina